جایگاه ایران در منطقه از نظر اقتصاد دانش بنیان

در شرایط کنونی کشور، گذار از ساختارهای اقتصادی سنتی به سمت اقتصاد دانش بنیان که رهبر معظم انقلاب از آن به عنوان یکی از مهم ترین و مؤثرترین مؤلفه های اقتصاد مقاومتی یاد کرده اند بسیار حائز اهمیت است. با توجه به اهمیت فراوان این موضوع در چشم انداز اقتصادی کشور، ارائه روش مناسبی برای تعیین جایگاه فعلی کشور در مقایسه با سایر کشورهای منطقه می تواند بسیار راهگشا باشد و به سیاست گذاران در اتخاذ تصمیمات مناسب در ارتباط با فراهم سازی زیرساخت های رشد و توسعه اقتصادی کمک کند.

هدف این مقاله تعیین جایگاه ایران در بین کشورهای منطقه از منظر اقتصاد دانش بنیان است. بنابراین داده های سال 2012 کشورهای منطقه از پایگاه داده بانک جهانی استخراج شد و با استفاده از روش خوشه بندی مبتنی بر الگوریتم کا-میانگین نتایج تحلیل شد. درنهایت کشورهای منطقه به چهار دسته شامل پیشرو، میانه رو، دنباله رو و نوپا تقسیم شدند و جایگاه ایران در بین این کشورها بر اساس شاخص های موردبررسی تعیین شد و ایران در بین کشورهای دنباله رو قرار گرفت. براساس سند چشمانداز 20 ساله کشور مقرر شده است ایران در افق 1404 به جایگـاه اول اقتـصادی و رتبه اول علمی و فناوری در منطقه دست یابد توجه به اقتصاد دانش بنیان دربرنامه های توسعه حـائز اهمیت است، چرا که اقتصاد دانش بنیان با تغییر در ساختار اقتصادی سـبب توجـه بـه ابـداع، نـوآوری، بهره وری و بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در عرصه های مختلف می شود. بـه ایـن ترتیـب،شناخت وضعیت کنونی اقتصاد دانش بنیان در ایـران و مقایـسه آن بـا کـشورهایی کـه در همـسایگی ایران بوده و به لحاظ سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، منابع طبیعی، اقلیمی و … وضعیتی نزدیک بـه ایـران دارند میتواند راه گشای عمـل سیاسـت گذاران و برنامـه ریـزان کـشور باشـد.